سُورَةُ الدُّخَانِ
سوره Ad-Dukhaan
The Smoke · مکی · ۵۹ آیه
حٰم࢜ ١ۚۛ
۱حم
وَالْكِتٰبِ الْمُبِيْنِ ٢ۙۛ
۲سوگند به [این] کتاب روشنگر؛
اِنَّا͏ٓ اَنْزَلْنٰهُ فِيْ لَيْلَةٍ مُّبٰرَكَةٍ اِنَّا كُنَّا مُنْذِرِيْنَ ٣
۳به راستی ما آن را در شبی پربرکت نازل کردیم؛ زیرا که همواره بیم دهنده بوده ایم؛
فِيْهَا يُفْرَقُ كُلُّ اَمْرٍ حَكِيْمٍ ٤ۙ
۴در آن شب هر کار استواری [به اراده خدا] فیصله می یابد.
اَمْرًا مِّنْ عِنْدِنَاؕ اِنَّا كُنَّا مُرْسِلِيْنَ ٥ۚ
۵[نزول قرآن] کاری است [که] از نزد ما [صورت پذیرفته است؛] زیرا ما همواره فرستنده [وحی و پیامبران] بوده ایم.
رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَؕ اِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ ٦ۙ
۶[همه این واقعیات] به سبب رحمتی از سوی پروردگار توست؛ بی تردید او شنوا وداناست.
رَبِّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَاۘ اِنْ كُنْتُمْ مُّوْقِنِيْنَ ٧
۷[همان] پروردگار آسمان ها و زمین و آنچه میان آنهاست، اگر یقین دارید.
لَا͏ٓ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ يُحْيٖ وَيُمِيْتُؕ رَبُّكُمْ وَرَبُّ اٰبَا࢜ىِٕكُمُ الْاَوَّلِيْنَ ٨
۸هیچ معبودی جز او نیست، زنده می کند و می میراند، پروردگار شما وپروردگار پدران پیشین شماست.
بَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ يَّلْعَبُوْنَ ٩
۹[نه اینکه یقین ندارند] بلکه آنان در شک اند [و با گفتار و کردارشان با حقایق] بازی می کنند.
فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَاْتِي السَّمَا࢜ءُ بِدُخَانٍ مُّبِيْنٍ ١٠ۙ
۱۰پس به انتظار روزی باش که آسمان دودی آشکار بیاورد،
يَّغْشَي النَّاسَؕ هٰذَا عَذَابٌ اَلِيْمٌ ١١
۱۱که همه مردم را فرا می گیرد، این عذابی دردناک است.
رَبَّنَا اكْشِفْ عَنَّا الْعَذَابَ اِنَّا مُو͏ٔ͏ْمِنُوْنَ ١٢
۱۲[همه می گویند:] پروردگارا! این عذاب را از ما برطرف کن که ما ایمان می آوریم
اَنّٰي لَهُمُ الذِّكْرٰي وَقَدْ جَا࢜ءَهُمْ رَسُوْلٌ مُّبِيْنٌ ١٣ۙ
۱۳[در آن موقعیت سخت] چگونه برای آنان جای پند گرفتن و هوشیاری است و حال آنکه [پیش از این عذاب] پیامبری روشنگر برای آنان آمد [و پند نگرفتند.]
ثُمَّ تَوَلَّوْا عَنْهُ وَقَالُوْا مُعَلَّمٌ مَّجْنُوْنٌ ١٤ۘ
۱۴آن گاه از او روی گرداندند و گفتند: تعلیم یافته ای دیوانه است!!
اِنَّا كَاشِفُوا الْعَذَابِ قَلِيْلًا اِنَّكُمْ عَا࢜ىِٕدُوْنَ ١٥ۘ
۱۵مدتی اندک عذاب را برطرف می کنیم، ولی باز شما [به همان عقاید بی پایه و اعمال زشت] برمی گردید!
يَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْكُبْرٰيۚ اِنَّا مُنْتَقِمُوْنَ ١٦
۱۶[ما از آنان انتقام خواهیم گرفت آن] روزی که آنان را با قدرتی بسیار سخت بگیریم؛ زیرا که ما انتقام گیرنده ایم.
وَلَقَدْ فَتَنَّا قَبْلَهُمْ قَوْمَ فِرْعَوْنَ وَجَا࢜ءَهُمْ رَسُوْلٌ كَرِيْمٌ ١٧ۙ
۱۷و همانا پیش از آنان قوم فرعون را آزمودیم، و پیامبری بزرگوار برای آنان آمد،
اَنْ اَدُّوْٓا اِلَيَّ عِبَادَ اللّٰهِؕ اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ١٨ۙ
۱۸که [به آنان گفت:] بندگان خدا را [که به آزار و شکنجه شما گرفتارند] به من واگذارید؛ زیرا من برای شما فرستاده ای امینم.
وَّاَنْ لَّا تَعْلُوْا عَلَي اللّٰهِؕ اِنِّيْٓ اٰتِيْكُمْ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ ١٩ۚ
۱۹و در برابر خدا تکبّر نکنید که من برای شما دلیلی روشن آورده ام.
وَاِنِّيْ عُذْتُ بِرَبِّيْ وَرَبِّكُمْ اَنْ تَرْجُمُوْنِ ٢٠ؗ
۲۰و من به پروردگارم و پروردگار شما از اینکه مرا سنگسار کنید [یا برانید یا متهم کنید] پناه می برم؛
وَاِنْ لَّمْ تُو͏ٔ͏ْمِنُوْا لِيْ فَاعْتَزِلُوْنِ ٢١
۲۱و اگر به من ایمان نمی آورید [از آزردن من و باز داشتن مردم از ایمان آوردن] کناره گیری کنید.
فَدَعَا رَبَّهٗٓ اَنَّ هٰٓو͏ٔ͏ُلَا࢜ءِ قَوْمٌ مُّجْرِمُوْنَ ٢٢
۲۲[فرعونیان دست از آزردنش برنداشتند و مردم را از ایمان آوردن مانع شدند] پس پروردگارش را خواند که اینان قومی گناهکارند.
فَاَسْرِ بِعِبَادِيْ لَيْلًا اِنَّكُمْ مُّتَّبَعُوْنَ ٢٣ۙ
۲۳[گفتم:] بندگانم را شبانه حرکت ده؛ زیرا شما مورد تعقیب هستید،
وَاتْرُكِ الْبَحْرَ رَهْوًاؕ اِنَّهُمْ جُنْدٌ مُّغْرَقُوْنَ ٢٤
۲۴و دریا را با [همان] راه های گشاده [که برای عبور شما باز کردیم] پشت سر بگذار [تا فرعونیان هم در آن درآیند]؛ زیرا آنان سپاهی محکوم به غرق شدن هستند.
كَمْ تَرَكُوْا مِنْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍ ٢٥ۙ
۲۵چه بسیار بوستان ها و چشمه سارانی که آنان [پس از خود] بر جای گذاشتند،
وَّزُرُوْعٍ وَّمَقَامٍ كَرِيْمٍ ٢٦ۙ
۲۶و کشتزار و جایگاه های نیکو و باارزش،
وَّنَعْمَةٍ كَانُوْا فِيْهَا فٰكِهِيْنَ ٢٧ۙ
۲۷و نعمت هایی که با آسایش و خوشی از آن برخوردار بودند.
كَذٰلِكَࣞ وَاَوْرَثْنٰهَا قَوْمًا اٰخَرِيْنَ ٢٨
۲۸[آری، سرانجام کارشان] چنین بود و ما همه آنها را به قومی دیگر به میراث دادیم.
فَمَا بَكَتْ عَلَيْهِمُ السَّمَا࢜ءُ وَالْاَرْضُ وَمَا كَانُوْا مُنْظَرِيْنَ ٢٩ࣖ
۲۹پس نه آسمان برآنان گریست و نه زمین و [هنگام نزول عذاب هم] مهلت نیافتند.
وَلَقَدْ نَجَّيْنَا بَنِيْٓ اِسْرَا࢜ءِيْلَ مِنَ الْعَذَابِ الْمُهِيْنِ ٣٠ۙ
۳۰همانا ما بنی اسرائیل را از آن عذاب خوارکننده نجات دادیم.
مِنْ فِرْعَوْنَؕ اِنَّهٗ كَانَ عَالِيًا مِّنَ الْمُسْرِفِيْنَ ٣١
۳۱از فرعون که متکبری سرکش از زمره اسراف کاران بود،
وَلَقَدِ اخْتَرْنٰهُمْ عَلٰي عِلْمٍ عَلَي الْعٰلَمِيْنَ ٣٢ۚ
۳۲و آنان را از روی آگاهی بر جهانیان [زمان خودشان] برگزیدیم؛
وَاٰتَيْنٰهُمْ مِّنَ الْاٰيٰتِ مَا فِيْهِ بَلٰ࢜و͏ٔ͏ٌا مُّبِيْنٌ ٣٣
۳۳و به آنان از آیات و معجزات آنچه را که در آن آزمایشی آشکار بود، عطا کردیم.
اِنَّ هٰٓو͏ٔ͏ُلَا࢜ءِ لَيَقُوْلُوْنَ ٣٤ۙ
۳۴اینان [که شرک و کفر سراپای وجودشان را فرا گرفته است] با اصرار [به اهل ایمان] می گویند:
اِنْ هِيَ اِلَّا مَوْتَتُنَا الْاُوْلٰي وَمَا نَحْنُ بِمُنْشَرِيْنَ ٣٥
۳۵پایان زندگی جز همین مرگ نخستین نیست و ما [پس از این مرگ] برانگیخته نخواهیم شد.
فَاْتُوْا بِاٰبَا࢜ىِٕنَا͏ٓ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ ٣٦
۳۶اگر شما [در زمینه زنده شدن مردگان] راستگویید [با درخواست از خدا] پدران ما را [زنده کنید و نزد ما] بیاورید [تا ما به زنده شدن مردگان یقین پیدا کنیم!!]
اَهُمْ خَيْرٌ اَمْ قَوْمُ تُبَّعٍۙ وَّالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْؕ اَهْلَكْنٰهُمْؗ اِنَّهُمْ كَانُوْا مُجْرِمِيْنَ ٣٧
۳۷آیا اینان [در قدرت و شوکت] برترند یا قوم تُبَّع، و کسانی که پیش از آنان بودند؟ ما همه آنان را هلاک کردیم؛ زیرا مجرم بودند؛
وَمَا خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لٰعِبِيْنَ ٣٨
۳۸و ما آسمان ها و زمین و آنچه را میان آن دو است، به بازی نیافریده ایم؛
مَا خَلَقْنٰهُمَا͏ٓ اِلَّا بِالْحَقِّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ ٣٩
۳۹ما آن دو را جز به درستی و راستی به وجود نیاورده ایم، ولی بیشترشان [به حقایق] معرفت و آگاهی ندارند.
اِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ مِيْقَاتُهُمْ اَجْمَعِيْنَ ٤٠ۙ
۴۰بی تردید روز جدایی [حق از باطل، مؤمن از کافر و پاک از ناپاک] وعده گاه همه آنهاست؛
يَوْمَ لَا يُغْنِيْ مَوْلًي عَنْ مَّوْلًي شَيْـًٔا وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ ٤١ۙ
۴۱همان روزی که هیچ دوستی چیزی از عذاب را از دوستش دفع نمی کند، و چون [آلوده به شرک و کفرند] یاری نمی شوند؛
اِلَّا مَنْ رَّحِمَ اللّٰهُؕ اِنَّهٗ هُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ٤٢ࣖ
۴۲مگر کسی که خدا او را مورد رحمت قرار داده است؛ زیرا او توانای شکست ناپذیر و مهربان است
اِنَّ شَجَرَتَ الزَّقُّوْمِ ٤٣ۙ
۴۳همانا درخت زقّوم،
طَعَامُ الْاَثِيْمِ ٤٤ۚۖۛ
۴۴خوراک گنهکار است،
كَالْمُهْلِۚۛ يَغْلِيْ فِي الْبُطُوْنِ ٤٥ۙ
۴۵مانند مس گداخته شده در شکم ها می جوشد،
كَغَلْيِ الْحَمِيْمِ ٤٦
۴۶چون جوشیدن آب جوشان
خُذُوْهُ فَاعْتِلُوْهُ اِلٰي سَوَا࢜ءِ الْجَحِيْمِ ٤٧ࣗۖ
۴۷[گفته می شود:] این گنهکار را بگیرید و او را به زور به وسط دوزخ بکشانید.
ثُمَّ صُبُّوْا فَوْقَ رَاْسِهٖ مِنْ عَذَابِ الْحَمِيْمِ ٤٨ؕ
۴۸آن گاه از عذاب آب جوشان بر سرش فرو ریزید؛
ذُقْۚۙ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْكَرِيْمُ ٤٩
۴۹[و بگویید:] بچش که تو همان ارجمند و بزرگواری!!
اِنَّ هٰذَا مَا كُنْتُمْ بِهٖ تَمْتَرُوْنَ ٥٠
۵۰به یقین این همان چیزی است که همواره درباره آن تردید می کردید.
اِنَّ الْمُتَّقِيْنَ فِيْ مَقَامٍ اَمِيْنٍ ٥١ۙ
۵۱مسلماً پرهیزکاران در جایگاه امنی خواهند بود.
فِيْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍ ٥٢ۚۙ
۵۲در میان بوستان ها و چشمه سارها؛
يَّلْبَسُوْنَ مِنْ سُنْدُسٍ وَّاِسْتَبْرَقٍ مُّتَقٰبِلِيْنَ ٥٣ۚۙ
۵۳لباس هایی از حریر نازک و دیبای ضخیم می پوشند در حالی که برابر هم می نشینند.
كَذٰلِكَࣞ وَزَوَّجْنٰهُمْ بِحُوْرٍ عِيْنٍ ٥٤ؕ
۵۴[آری سرانجام کار پرهیزکاران] چنین است، و حور العین را به همسری آنان درآوریم،
يَدْعُوْنَ فِيْهَا بِكُلِّ فَاكِهَةٍ اٰمِنِيْنَ ٥٥ۙ
۵۵در آنجا هر گونه میوه ای را که بخواهند می طلبند و می خورند، در حالی که [از هر جهت] ایمن و آسوده خاطرند؛
لَا يَذُوْقُوْنَ فِيْهَا الْمَوْتَ اِلَّا الْمَوْتَةَ الْاُوْلٰيۚ وَوَقٰىهُمْ عَذَابَ الْجَحِيْمِ ٥٦ۙ
۵۶در آنجا مرگ را نمی چشند، مرگ آنان همان مرگی بود که در دنیا چشیدند، و خدا آنان را از عذاب دوزخ مصون می دارد.
فَضْلًا مِّنْ رَّبِّكَؕ ذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ ٥٧
۵۷[این] فضل و احسانی است از سوی پروردگار تو، [و] این همان کامیابی بزرگ است.
فَاِنَّمَا يَسَّرْنٰهُ بِلِسَانِكَ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ ٥٨
۵۸پس جز این نیست که ما [فهم] قرآن را با زبان تو [که زبانی فصیح و گویاست] آسان ساختیم تا آنان متذکّر و هوشیار شوند.
فَارْتَقِبْ اِنَّهُمْ مُّرْتَقِبُوْنَ ٥٩ࣖ
۵۹[ولی اگر متذکّر و هوشیار نشدند] پس به انتظار باش که مسلماً آنان هم منتظرند [که سرانجام کار چه خواهد شد؟ سرانجام نصرت و پیروزی خدا برای تو و عذاب دنیا و آخرت برای آنان است.]