Gündəlik namazların rükətləri — 51 rükət

Şiə (Cəfəri) fiqhində tam bir gün-gecənin namazı 51 rükətdir: beş vaxt namazın 17 vacib rükəti və onlardan əvvəl-sonra qılınan 34 müstəhəb (nafilə) rükət; bunlara gecə namazının 11 rükəti (təhəccüd) də daxildir. Vacib namazlar heç vaxt tərk edilməməlidir; nafilələr isə çox tövsiyə olunur və rəvayətlərə görə vacib namazlardakı əskikliyi tamamlayır.

17 vacib rükət

• Sübh — 2 rükət

• Zöhr — 4 rükət

• Əsr — 4 rükət

• Məğrib — 3 rükət

• İşa — 4 rükət

2 + 4 + 4 + 3 + 4 = 17 rükət

Səfərdə (qəsr şərtləri olduqda) zöhr, əsr və işa namazları 2 rükət qılınır; sübh və məğrib dəyişmir, cəmi 11 rükət olur.

34 müstəhəb rükət (nafilələr)

Hər nafilə sübh namazı kimi iki-iki rükət, həmin nafilənin niyyəti ilə qılınır; yalnız vitr namazı bir rükətdir.

1. Sübh nafiləsi — 2 rükət, sübh namazından əvvəl. Vaxtı gecə namazından sonra (birinci fəcrdən) başlayır və şərqdə qızartı görünənə qədər davam edir.

2. Zöhr nafiləsi — 8 rükət, zöhr namazından əvvəl; zöhr vaxtının əvvəlindən şaxisin kölgəsi onun yeddidə ikisinə (2/7) çatana qədər.

3. Əsr nafiləsi — 8 rükət, əsr namazından əvvəl; kölgə şaxisin yeddidə dördünə (4/7) çatana qədər.

4. Məğrib nafiləsi — 4 rükət, məğrib namazından sonra, qərbdəki qızartı itənə qədər.

5. İşa nafiləsi (Vütəyrə) — 2 rükət, işa namazından sonra gecə yarısına qədər oturaq qılınır; oturaq qılındığı üçün bir rükət sayılır.

6. Gecə namazı (təhəccüd) — 11 rükət, gecə yarısından sübh azanına qədər; təfsilatı aşağıdadır.

2 + 8 + 8 + 4 + 1 + 11 = 34 rükət

Gecə namazı (təhəccüd) — 11 rükət

وَمِنَ الَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهٖ نَافِلَةً لَّكَ عَسٰى اَنْ يَّبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقَامًا مَّحْمُوْدًا 79

Wa minal-layli fatahajjad bihī nāfilatan lak, ʿasā an yabʿathaka Rabbuka maqāman maḥmūdā.

Gecənin bir hissəsində oyaq qalıb sənə məxsus əlavə bir ibadət olaraq namaz qıl. Ola bilsin ki, Rəbbin səni tərifəlayiq bir məqama ucaltsın. (İsra surəsi, 17:79)

Gecə namazı nafilələrin ən çox tövsiyə olunanıdır. Vaxtı gecə yarısından (günəşin batması ilə sübh azanının ortası) sübh azanına qədərdir; ən yaxşı vaxtı gecənin sonu, sübhə yaxındır. Üç hissədə qılınır:

1. Gecə nafiləsi — 8 rükət, hər biri iki rükətlik dörd namaz şəklində, niyyəti: “Gecə nafiləsinin iki rükətini qılıram, qurbətən iləllah.”

2. Şəf namazı — 2 rükət, bir namaz, şəf niyyəti ilə.

3. Vitr namazı — 1 rükət, vitr niyyəti ilə. Həmddən sonra üç dəfə İxlas, sonra Fələq və Nas surələrini oxumaq, daha sonra əlləri qaldırıb uzun qunut tutmaq müstəhəbdir.

Vitr qunutunda müstəhəbdir:

• Qırx (və ya daha çox) mömin kişi və qadın üçün adları ilə dua etmək.

• Yetmiş dəfə: اَسْتَغْفِرُ اللّٰہَ رَبِّیْ وَاَتُوْبُ اِلَیْہِ

• Yeddi dəfə: هٰذَا مَقَامُ الْعَائِذِ بِكَ مِنَ النَّارِ

• Üç yüz dəfə: اَلْعَفْو

8 + 2 + 1 = 11 rükət

Bütün gün bir baxışda

• Gecə — Gecə namazı 11 → Sübh nafiləsi 2 → Sübh 2

• Gündüz — Zöhr nafiləsi 8 → Zöhr 4 → Əsr nafiləsi 8 → Əsr 4

• Axşam — Məğrib 3 → Məğrib nafiləsi 4 → İşa 4 → Vütəyrə 2 (oturaq, 1 sayılır)

17 vacib + 34 müstəhəb = 51 rükət

Cümə günü və səfər

• Cümə günü — zöhr və əsr nafilələrinin on altı rükətinə dörd rükət əlavə olunur və iyirmi rükət olur; hamısını zöhrdən əvvəl qılmaq daha yaxşıdır.

• Səfər — namaz qəsr qılındıqda zöhr və əsr nafilələri düşür, işa nafiləsi isə yalnız savab ümidi ilə (rəcaən) qılınır. Məğrib nafiləsi, gecə namazı və sübh nafiləsi qalır.

Bütün nafilələri oturaq qılmaq olar, lakin ayaq üstə qılmaq daha yaxşıdır. Nafilədə azan və iqamə yoxdur, Həmddən sonra surə oxumaq vacib deyil. Yuxarıdakı rükət sayları və vaxtlar mərcələrin məşhur fətvalarına əsaslanır; öz mərcəniz fərqli fətva veribsə, ona əməl edin.